Τραγούδια για το Πολυτεχνείο: επιλογή ρεπερτορίου και παρτιτούρας για τη σχολική γιορτή

Για τη σχολική γιορτή του Πολυτεχνείου, επιλέξτε τραγούδια που βοηθούν τα παιδιά να κατανοήσουν τα γεγονότα και να συζητήσουν για την ελευθερία και τη δημοκρατία. Ο καθηγητής μουσικής μπορεί να σας βοηθήσει να βρείτε ποια ταιριάζουν στις δυνατότητες της τάξης και να οργανώσετε τη συνοδεία στο πιάνο ή στην κιθάρα.

Πώς επιλέγουμε τραγούδια για τη γιορτή της 17ης Νοεμβρίου;

Ένα τραγούδι χρειάζεται να ταιριάζει τόσο με την αφήγηση της γιορτής όσο και με τις δυνατότητες των παιδιών που θα το τραγουδήσουν. Πριν καταλήξετε, εξετάστε τρία σημεία:

• Τι λένε οι στίχοι. Διαβάστε τους ολόκληρους και συζητήστε τις λέξεις ή τις εικόνες που χρειάζονται εξήγηση. Η σύνδεση με το θέμα της γιορτής πρέπει να είναι κατανοητή στους μαθητές.
• Αν μπορούν να το τραγουδήσουν τα παιδιά. Δοκιμάστε το τραγούδι με τον καθηγητή μουσικής. Αν οι μαθητές δυσκολεύονται στις ψηλές ή στις χαμηλές νότες, μπορεί να χρειάζεται αλλαγή τονικότητας ή επιλογή άλλου τραγουδιού. Δεν είναι απαραίτητο να τραγουδήσουν στην ίδια τονικότητα με την ηχογράφηση.
• Πόσος χρόνος υπάρχει για πρόβες. Εκτός από τα τραγούδια, τα παιδιά χρειάζεται να ετοιμάσουν τις αφηγήσεις και τις απαγγελίες τους. Επιλέξτε όσα τραγούδια μπορείτε να προετοιμάσετε καλά και αφήστε χρόνο για πρόβες με τον μουσικό που θα τα συνοδεύσει.

Δύο τραγούδια με διαφορετική θέση στο πρόγραμμα

«Πολυτεχνείο» — Μαρία Δημητριάδη

Το «Πολυτεχνείο», σε μουσική Ανδρέα Μικρούτσικου και στίχους Μανώλη Ρασούλη, ερμηνεύει η Μαρία Δημητριάδη. Το τραγούδι μας θυμίζει τη σημασία του να κρατάμε ζωντανή τη μνήμη των γεγονότων του Πολυτεχνείου. Μπορεί να ακουστεί μετά την αφήγηση των γεγονότων, αφού συζητήσετε με τα παιδιά το νόημα των στίχων.

Η παρτιτούρα του «Πολυτεχνείου» για πιάνο περιλαμβάνει νότες για το δεξί και το αριστερό χέρι, εισαγωγή και σόλο. Δίνονται επίσης οι στίχοι και συγχορδίες για κιθάρα.

«Κάποτε θα ’ρθουν» — Μίκης Θεοδωράκης και Λευτέρης Παπαδόπουλος

Στο «Κάποτε θα ’ρθουν», ο Μίκης Θεοδωράκης μελοποιεί στίχους του Λευτέρη Παπαδόπουλου. Το τραγούδι συνδέεται με την ταινία «Ο Ασυμβίβαστος» και την ερμηνεία του Παύλου Σιδηρόπουλου. Οι στίχοι καλούν τους μεγάλους να προστατεύσουν το παιδί από υποσχέσεις που μπορεί να το παρασύρουν. Το τραγούδι μπορεί να αποτελέσει αφορμή για συζήτηση με τους μαθητές σχετικά με την ελευθερία, τη δημοκρατία και τη σημασία να σκέφτονται κριτικά όσα ακούν.

Η παρτιτούρα του «Κάποτε θα ’ρθουν» για πιάνο περιλαμβάνει νότες για το δεξί και το αριστερό χέρι και τους στίχους. Για τη συνοδεία με κιθάρα δίνονται συγχορδίες μαζί με τα σχήματα που δείχνουν πού τοποθετούνται τα δάχτυλα.

Ακολουθεί μια τηλεοπτική εκτέλεση από το «Μουσικό Κουτί» της ΕΡΤ.

Ποια παρτιτούρα χρειάζεται η μουσική συνοδεία;

Πρώτα συμφωνήστε ποιο μουσικό όργανο θα συνοδεύσει τα παιδιά και τι χρειάζεται ο μουσικός που θα παίξει. Για πιάνο, οι γραμμένες νότες για δεξί και αριστερό χέρι διαφέρουν από έναν οδηγό που περιέχει μόνο στίχους και σύμβολα συγχορδιών. Για κιθάρα, οι συγχορδίες υποδεικνύουν την αρμονία της συνοδείας, ενώ μια ταμπλατούρα δείχνει πού παίζονται οι νότες στις χορδές και στα τάστα.

Οι συγκεκριμένες παρτιτούρες περιλαμβάνουν επίσης διφωνίες για φωνή ή πιάνο. Αν θέλετε τα παιδιά να τραγουδήσουν σε δύο φωνές, ζητήστε από τον καθηγητή μουσικής να ελέγξει αν αυτές οι διφωνίες είναι κατάλληλες για την ομάδα σας ή αν χρειάζεται διαφορετική χορωδιακή διασκευή.

Για περισσότερους τίτλους μπορείτε να συμβουλευτείτε τον κατάλογο παρτιτούρων για τη 17η Νοεμβρίου. Στην περιγραφή κάθε παρτιτούρας, ελέγξτε για ποιο μουσικό όργανο προορίζεται και αν περιλαμβάνει όσα χρειάζεστε: για παράδειγμα, νότες για τα δύο χέρια στο πιάνο ή στίχους με συγχορδίες για κιθάρα.

Η προετοιμασία της γιορτής

Δώστε έγκαιρα τις παρτιτούρες στον μουσικό που θα συνοδεύσει τα παιδιά και συμφωνήστε τη σειρά των τραγουδιών, την τονικότητα και τις στροφές που θα τραγουδηθούν. Στις πρόβες, ακολουθήστε τη σειρά της γιορτής: μετά την αφήγηση ή την απαγγελία, ο μουσικός παίζει την εισαγωγή και ο καθηγητής δείχνει στα παιδιά πότε να αρχίσουν να τραγουδούν.

Σε μία από τις πρόβες, ακούστε από τη θέση του κοινού αν οι στίχοι ακούγονται καθαρά. Αν το πιάνο ή η κιθάρα καλύπτει τις φωνές, ζητήστε από τον μουσικό να παίξει πιο σιγά. Για την προετοιμασία του μουσικού στο σπίτι, οι συμβουλές για την οργάνωση της μουσικής μελέτης εξηγούν πώς να θέτει συγκεκριμένους στόχους στην εξάσκηση.

Κάντε μια γενική πρόβα στον χώρο όπου θα γίνει η γιορτή. Χρονομετρήστε ολόκληρο το πρόγραμμα, από τη στιγμή που τα παιδιά παίρνουν τις θέσεις τους μέχρι να ολοκληρωθεί το τελευταίο τραγούδι ή η απαγγελία. Έτσι θα ξέρετε πόσο διαρκεί η παρουσίαση μαζί με τις αλλαγές θέσεων στη σκηνή.