Παρτιτούρες για μπουζούκι: τι να γνωρίζετε πριν επιλέξετε

Για να μελετήσετε ένα τραγούδι στο μπουζούκι, χρειάζεστε μια παρτιτούρα που να περιλαμβάνει όσα θέλετε να παίξετε. Η μελωδία της φωνής, η εισαγωγή και τα γυρίσματα του μπουζουκιού είναι διαφορετικά μέρη. Πριν επιλέξετε, ελέγξτε για ποιο μπουζούκι είναι γραμμένη η έκδοση, ποια μέρη περιλαμβάνει και αν περιέχει νότες στο πεντάγραμμο, ταμπλατούρα ή και τα δύο.
Πεντάγραμμο και ταμπλατούρα: τι σας δείχνει το καθένα;
Οι νότες στο πεντάγραμμο δείχνουν ποιες νότες να παίξετε και πόσο διαρκεί η καθεμία. Η ταμπλατούρα δείχνει σε ποια χορδή και σε ποιο τάστο να παίξετε κάθε νότα. Ο αριθμός πάνω στη γραμμή της ταμπλατούρας δηλώνει το τάστο.
Όταν το ίδιο μέρος δίνεται σε πεντάγραμμο και ταμπλατούρα, μπορείτε να συνδέσετε τις νότες με τις θέσεις τους στο μπουζούκι. Για τη διάρκεια κάθε νότας, ακολουθήστε τη ρυθμική γραφή της έκδοσης, οι αριθμοί των τάστων από μόνοι τους δεν δείχνουν πόσο κρατά μια νότα.
Παρτιτούρα για τρίχορδο ή τετράχορδο μπουζούκι;
Αναζητήστε στην περιγραφή της συγκεκριμένης παρτιτούρας αν προορίζεται για τρίχορδο ή τετράχορδο. Η ταμπλατούρα συνδέεται με τις χορδές και το κούρδισμα του οργάνου, επομένως δεν πρέπει να θεωρείτε ότι μια έκδοση για τετράχορδο διαβάζεται αυτούσια στο τρίχορδο.
Για παράδειγμα, η παρτιτούρα και ταμπλατούρα της «Φραγκοσυριανής» για τετράχορδο μπουζούκι περιλαμβάνει επίσης πεντάγραμμο φωνής, σχήματα συγχορδιών, δακτυλοθεσία, φορά πένας, εισαγωγές, γυρίσματα και στίχους. Η ένδειξη «4χορδο» σημαίνει ότι η συγκεκριμένη έκδοση προορίζεται για τετράχορδο μπουζούκι και δεν πρέπει να θεωρείτε ότι η ταμπλατούρα είναι κατάλληλη και για τρίχορδο.
Δακτυλοθεσία, φορά πένας και σχήματα συγχορδιών
Η δακτυλοθεσία υποδεικνύει με ποιο δάχτυλο του αριστερού χεριού πατάτε μια νότα. Απαντά, δηλαδή, σε διαφορετική ερώτηση από τον αριθμό του τάστου στην ταμπλατούρα. Η φορά πένας δείχνει την κατεύθυνση της πενιάς, προς τα κάτω ή προς τα πάνω.
Τα σχήματα συγχορδιών δείχνουν τις θέσεις που πατάτε για να παίξετε μια συγχορδία. Δεν καταγράφουν από μόνα τους τη μελωδία μιας εισαγωγής ή ενός σόλο. Αν θέλετε να μελετήσετε αυτά τα μέρη, αναζητήστε ρητή αναφορά ότι περιλαμβάνονται σε νότες ή ταμπλατούρα για μπουζούκι.
Αναζητάτε τη μελωδία, την εισαγωγή ή τα γυρίσματα;
Το πεντάγραμμο φωνής καταγράφει τη μελωδία που τραγουδιέται. Το μέρος του μπουζουκιού μπορεί να περιλαμβάνει την εισαγωγή και τα γυρίσματα, δηλαδή τα μουσικά μέρη που παίζονται με το μπουζούκι πριν αρχίσει το τραγούδι ή ανάμεσα στους στίχους. Γι’ αυτό έχει σημασία να διαβάζετε τα περιεχόμενα της έκδοσης και όχι μόνο τον τίτλο του τραγουδιού.
Η παρτιτούρα της «Πριγκιπέσσας» για τετράχορδο μπουζούκι δίνει πεντάγραμμο και ταμπλατούρα, εισαγωγές και γυρίσματα, μαζί με δακτυλοθεσία, φορά πένας, σχήματα συγχορδιών και στίχους. Η συγκεκριμένη περιγραφή δεν αναφέρει ξεχωριστό πεντάγραμμο φωνής. Οι στίχοι και οι νότες της φωνής δεν είναι το ίδιο πράγμα.
Πεντάγραμμο φωνής, μαζί με πεντάγραμμο και ταμπλατούρα για τετράχορδο μπουζούκι, αναφέρεται στις εκδόσεις «Πριν το χάραμα» για μπουζούκι, «Το μινόρε της αυγής» για μπουζούκι και «Βρέχει φωτιά στη στράτα μου» για μπουζούκι. Και οι τρεις περιλαμβάνουν επίσης εισαγωγές και γυρίσματα.
Η ταμπλατούρα κάνει μια παρτιτούρα εύκολη;
Η ταμπλατούρα σας βοηθά να βρείτε τις θέσεις των νοτών, αλλά δεν κάνει αυτομάτως εύκολο το παίξιμό τους. Οι γρήγορες αλλαγές θέσης, οι απαιτήσεις της πένας και ο ρυθμός παραμένουν μέρος της μελέτης. Επιλέξτε με βάση όσα μπορείτε ήδη να παίξετε και όσα δουλεύετε στο μάθημά σας, όχι μόνο με κριτήριο την ύπαρξη ταμπλατούρας.
Στον κατάλογο με παρτιτούρες και ταμπλατούρες για μπουζούκι μπορείτε να αναζητήσετε το τραγούδι που σας ενδιαφέρει και να ελέγξετε την περιγραφή της αντίστοιχης έκδοσης. Αν παίζετε τρίχορδο και η περιγραφή αναφέρει μόνο τετράχορδο, ζητήστε διευκρίνιση για κατάλληλη έκδοση πριν επιλέξετε.

